Voor Jezus is mijn verleden geen verleden tijd.
Leven met je verleden
Altijd is het de stroom van de tijd die ons meedraagt op zijn trage gang of soms meesleurt op zijn haastige tocht door ons leven. Waar komt die tijd toch vandaan en waar voert ze ons naartoe? De tijd komt van God-Schepper-Vader en voert ons naar Hem terug. Hij is de alpha en de omega, het begin en het einde.
God de Vader en God de Zoon hebben geen begin en geen einde, de Vader en de Zoon zijn niet onderworpen aan de natuurwetten van ruimte of tijd. Ruimte en tijd hebben zij ons bij de schepping meegegeven als speelveld om in te leven. Voor ons onbegrijpelijk.
Op het verrassende van de geschapen ruimte willen we hier nu niet verder ingaan. Wel over de geschapen tijd.
Wij worden achtervolgd door ons verleden en zien vaak met angst de toekomst tegemoet. God onze Vader niet. God is geen gevangene van de geschiedenis. En God wordt niet verrast door morgen. God is altijd nu. Gisteren is voor Hem nú. Morgen is voor Hem nú. Wij kunnen ons daar geen voorstelling bij maken.
Jezus en gisteren
Deze dingen te weten betekent heel veel voor mij. Ik weet dat ik Gods Zoon niet behoef te herinneren aan moeilijke, verdrietige, schaamte- of woedeverwekkende ervaringen uit het verleden. Voor Jezus is mijn verleden geen verleden tijd. Want: Jezus is waar ik was. Wat heeft dat veel troost opgeleverd! Vroeger leerde ik dat ik mij moest verbéélden dat God, dat Jezus bij een pijnlijke of machteloze geschiedenis uit het verleden op mijn gebed alsnog aanwezig zou kunnen en willen zijn om mij te helpen dat verleden in mijn herinneringen van vandaag te verwerken. Nu weet ik dat God de Vader door Jezus zonder probleem mijn verleden op mijn verzoek vandáág kan binnengaan. Hij kan mij, zelfs oneindig veel beter dan ikzelf kan, mijn verleden leren kennen en inschatten. Hij kan mij zaken die bij mij zijn weggezakt (vergeten, ontvlucht, weggestopt) in de herinnering brengen om er vandáág iets aan te doen (in het licht brengen, er woorden voor vinden, ze verwerken, mij ervan los maken en ze laten genezen).
Jezus en morgen
Langs die weg kan Jezus ook mijn toekomst op een verrassende, nieuwe wijze voor mij openen om met vreugde mijn weg met Hem te vervolgen. Hij kan en wil met het oog op mijn toekomst de pijnlijke angel heel graag uit mijn verleden en mijn stereotype reacties daarop wegnemen. Zalig is het zoals Hij dat bij mij doet. Zalig is het te zien hoe Hij dat bij anderen doet. Je ziet hen zichtbaar veranderen. "Ik hoef mij niet langer schuldig te voelen in Gods nabijheid." "Ik hoef niet meer woedend te zijn op mijn vader, op mijn moeder", hoor ik ze zeggen. Jezus neemt door Zijn sterven vergevend ons verleden voor Zijn rekening en Hij zet een wijde deur naar de toekomst voor ons open: de deur van de hoop.
God wordt niet verrast door morgen. Hij wéét wat mij morgen zal overkomen. Niet omdat Hij het allemaal in een draaiboek tevoren heeft vastgelegd, maar omdat Hij morgen is. Dat zogenaamde goddelijke draaiboek, wat kan dat ons leven verzuren als een noodlot. Als ik echter elke dag mijn verleden en mijn toekomst in Zijn handen leg, dan heeft Hij daartoe toegang en kan Hij, op mijn verzoek, in het verleden opgelopen wonden omzetten in positieve waarden en ze doen meewerken ten goede. Zo vervult Hij mij met hoop in de richting van morgen.
Jezus biedt mij uitzicht, vertrouwen in Zijn geestelijke leiding. In de Bijbel ga ik allerlei beloften en vermaningen in die richting vertalen. Mijn verantwoordelijkheid is 'slechts': Hem erin te kennen, alles in het licht en onder Zijn controle te brengen.
pagina 2
Kiezen
Daar ligt dus wel een verantwoordelijkheid van mij. Ik moet, mág, kiezen tussen twee manieren om met het verleden bezig te zijn. Ik kan de herinneringen vasthouden met mijn gedachten en - vooral - mijn gevoelens (ze zijn immers van mÃj). Ik kan ze om zo te zeggen onder mijn eigen controle houden. En dat gaat helemaal vanzelf. Daar hoef ik geen cursus voor te volgen. Ik hoef alleen maar mijn natuur te volgen. En die natuur doet de zaken geheel natuurlijk af onder mijn controle. Ik moet dan echter wel weten dat ik methoden vanuit de hel volg! "Wat?", hoor ik schreeuwen, "wil je er wel rekening mee houden dat ik sláchtoffer ben?" Dat zal waar zijn. Maar in het kiezen van de goede methode van reageren ben je geen slachtoffer, maar een verantwoordelijke gelovige. Niemand beter dan Jezus weet wat het is om vanuit de hemel te reageren op verschrikkelijke ervaringen hier op deze vervuilde, helse planeet. En dat weten, dat vermogen, kan en wil Hij in mÃj, in jóu voltrekken. Als ik daarvoor kies.
Volg ik echter heel 'normaal' mijn eigen wrok, woede, angst of wat niet al, dan kies ik (niet kiezen is óók kiezen!) voor de normale reacties zoals die in de hel gangbaar zijn. Au! De helse reacties zijn gebaseerd op haat en veroordeling. De hemelse op vergeving en vrijspraak. Controleer je binnenste maar! En roep dan, mogelijk vanuit jouw hel, de hemel te hulp. Jezus komt eraan! Hij is thuis in beide omgevingen. Hij verlost ons uit de ene en brengt ons in de andere. Hoe bevrijdend, hoe vrolijk makend is die hemelse leef-omgeving. "Dat ik daar niet eerder voor koos", zal je reactie zijn als je deze leefmethode leert kennen en begeren en ... toepassen.
En de pijn dan?
Opgelopen wonden, en vooral aangerichte wonden, doen soms vreselijk pijn. En pijn roept om genoegdoening. Let echter op. Wanneer je die genoegdoening zoekt in je eigen vermogens, namelijk van ontkenning naar jezelf toe, of van wrok, wraak, vergelding naar anderen toe, al is het slechts stiekem van bìnnen, dan zullen je wonden nooit genezen. Misschien wÃl je dat ook - stiekem - van binnen niet. Wraak is zoet, zegt men. Echter, langs deze natuurlijke weg zul je van je wonden zélf zonden maken. Want Jezus is van andere gedachten, en gevoelens. En wanneer je die in de jouwe binnenlaat en Hem de macht laat overnemen, dan zul je pas weten wat 'zoet' is.
Jezus erin
Het kan een pijnlijke en lange weg zijn, maar het is raadzaam om eraan te beginnen Jezus in al je gevoelens, ook de onbewuste, te betrekken door aan Hem steeds om hemels licht erover te vragen. Jezus werd onze tijd binnen geboren om het zo te zeggen. Hij kwam van elders. "Eer Abraham was, ben ik", hoor ik Hem bijvoorbeeld zeggen. En: "Vader, verheerlijk Gij Mij met de heerlijkheid, die Ik bij U had, eer de wereld was." En dat bidt Hij vlak voordat Hij met Zijn gehele geest, ziel en lichaam bewust alle mogelijke winkelhaken van ons gezamenlijk bestaan van onmin en onvermogen binnengaat.
Vraag aan Hem om met je ervaringen uit je verleden tot een goede afronding te komen. Hij was er al in, doorleefde en doorstreed ze reeds aan het kruis. Hij verlangt ernaar dat jij Zijn recht op jouw verleden erkent en dat verleden aan Hem overgeeft. Hij zal dan in jouw verleden vandáág de hemelse reacties voltrekken: die van vergeving, van verzoening, van priesterlijk gebed voor degenen die jou diep hebben gekwetst. En Hij zal jouw ziel, jouw gedachten, en jouw gevoelens daarvoor gebruiken.
Het neven-gevolg is dan ook: jouw geestelijke en psychische genezing en jouw innige blijdschap over dit alles. Als Jezus in jou met je verleden gereed komt, dan maakt Hij je vrij om de toekomst met vertrouwen en vreugde binnen te gaan, nieuwsgierig naar wat Hij nog meer voor verrassingen brengen zal. Geloven wordt dan hopen; en samen worden ze ruimte voor de goddelijke liefde in jouw leven. En daardoor ook in je kerk of gemeente ten bate van een wereld in nood.
Bijbelleessuggesties:
Micha 7: 18,19
Mattheüs 15: 15-20
Mattheüs 18: 21-35
Efeziers 4: 20-32
Om over na te denken / gespreksvragen:
1. Waarmee heb je meer moeite in het verwerken van je verleden: met de rol van schuldige of met die van slachtoffer?
2. Ben je ooit alléén maar schuldige of alléén maar slachtoffer?
3. Welke weerstanden voel je van binnen wanneer het erom gaat Jezus je verleden in handen te geven?